Reformasie gebeure in Maart (2)

Die Reformasie binne historiese konteks

  • 1502: Opening van die Universiteit van Wittenberg
  • 1501-1505: Luther studeer filosofie in Erfurt
  • 1514: Kopernikus ontdek dat die aarde om die son draai
  • 1512-1517: Die Vyfde Lateraanse Konsilie

Die Reformasie en skilderkuns

Lucas Cranach sr was ’n huisvriend van Martin Luther. Hy was die peetpa van Luther se kinders en het hom dikwels fi nansieel bygestaan. Hul intieme vriendskap het daartoe bygedra dat Cranach Luther se teologie goed geken en verstaan het.Hy het in sy skilderkuns sentrale aspekte van Luther se teologie uitgebeeld.

Volgens Luther kan ’n goeie teoloog reg onderskei tussen sake. Luther het die kerk geleer om te onderskei tussen wet en evangelie (vandag sal ons praat van moraliteit en godsdiens). Volgens hierdie onderskeiding is die kultiese en samelewingswette van die Ou Testament nie die evangelie nie, en is morele ywer nie geloof nie. Cranach het hierdie onderskeiding van Luther baie goed begryp, soos duidelik blyk uit hierdie skildery uit die jaar 1529.

Die skildery word in twee gedeel deur ’n groot boom. Links word die wetsgodsdiens van die Ou Testament en regs die evangelie van die Nuwe Testament (of die genade) uitgebeeld. Die wetsgodsdiens dra die volgende kenmerke: Die wet bring die dood mee, asook vrees vir die eindoordeel, ’n swerwersbestaan, die heerskappy van die sonde en Christus wat nog net ’n belofte is. Die evangelie dra weer die volgende kenmerke: Jesus die gekruisigde is die Lam van God volgens Johannes die Doper, Christus triomfeer oor die dood, Hy is teenwoordig as die lig vir die wêreld, en die nuwe stad Jerusalem raak sigbaar.